Afgelopen weekend stond ik langs de golfbaan bij het NK12, het Nederlands kampioenschap voor kinderen tot en met 12 jaar, waar zowel mijn dochter als mijn zoon aan meededen. Een van de meisjes uit de flight van mijn dochter was niet op de starttijd bij de afslagplaats. De starter besloot op eigen houtje, zonder overleg met de referee, de flight erachter eerder te laten afslaan, zodat het meisje nog wat extra tijd kreeg om aan te komen. Uiteindelijk kwam het meisje ruim tien minuten na de officiële starttijd pas aan op de tee.
Ondanks dat het voor een meisje van nog geen 12 jaar heel menselijk was, was ik het er niet zo mee eens. Ruim tien minuten te laat is ver voorbij de grens die de golfregels toestaan, en de manier waarop de starter het oploste verandert daar niets aan. Op een NK, waar het er voor iedere golfer om gaat, voelt zo'n gebaar extra oneerlijk richting de spelers die wel gewoon op tijd stonden. Ik wilde alleen niet de sfeer al voor de ronde gestart was negatief beïnvloeden, gezien die jonge meiden daar erg gevoelig voor zijn, dus we hebben het toen maar zo gelaten, met de mededeling dat het eigenlijk niet zo hoorde. Reden genoeg om eens goed uit te leggen wat er volgens het golfboekje eigenlijk had moeten gebeuren.
De golfregel in gewone taal
Golf is best streng als het om tijd gaat. Regel 5.3a zegt dat je moet starten op het exacte moment van je starttijd. Niet eerder, niet later. Sta je binnen vijf minuten na je starttijd klaar om te spelen? Dan krijg je de algemene straf: twee slagen erbij in strokeplay, of verlies van de hole in matchplay. Ben je meer dan vijf minuten te laat, dan volgt diskwalificatie.
Belangrijk detail: het gaat om het moment dat je klaar staat om te slaan, niet om het moment waarop jij aan de beurt bent in je flight. Ook als je derde man bent om af te slaan in de golfwedstrijd, telt de starttijd van de hele groep.
En als het niet jouw schuld is?
Er is een uitzondering. Beslist de wedstrijdcommissie dat er sprake was van uitzonderlijke omstandigheden, dan blijft de straf achterwege. Maar let op: file, een lekke band of gewoon verkeerd gepland telt volgens de golfregels meestal niet als uitzonderlijk. Dat klinkt hard, en dat is het soms ook. Een jeugdgolfer werd ooit gediskwalificeerd voor een golftoernooi na een lekke band onderweg, ondanks alle sympathie van de organisatie.
Op de meeste golfclubs bij vriendschappelijke rondjes is de starter overigens een stuk soepeler dan de officiële regel. Kom je vijf minuten later aanrijden voor een rondje golf met vrienden? Dan schuift de starter je meestal gewoon door, zonder consequenties. De strikte toepassing van 5.3a zie je vooral bij toernooien, zoals in dit geval een NK.
Tips voor als je met de kids op pad gaat
Reken altijd wat extra tijd in, zeker als je met een kind naar de golfbaan gaat dat nog moet inchecken, schoenen wisselen of naar het toilet moet.
Bel de wedstrijdcommissie zodra je weet dat je later bent. Een korte melding vooraf wordt vaak beter ontvangen dan een verrassing op de tee.
Ook bij officiële jeugdtoernooien geldt de golfregel net zo streng als bij de profs. Bereid je kind daar gerust op voor, zodat het geen verrassing is.
Kom je structureel net op tijd of te laat? Bouw een vaste marge in je routine in, bijvoorbeeld altijd een kwartier eerder vertrekken naar de golfbaan dan je denkt nodig te hebben.
Terug naar die ruim tien minuten te laat
Even terug naar de golfer van afgelopen weekend. Ruim tien minuten is ruim boven de grens van vijf minuten uit regel 5.3a, dus volgens het golfboekje had dit disqualificatie moeten betekenen, tenzij de wedstrijdcommissie besloot dat er sprake was van uitzonderlijke omstandigheden. Dat de starter de boel handig herschikte zodat de golfer alsnog kon starten, is een sympathieke oplossing voor het verkeer op de golfbaan, maar het is geen vervanging van die beoordeling door de wedstrijdcommissie. Bovendien nam de starter dit besluit zonder overleg met de referee, terwijl juist de referee de aangewezen persoon is om een uitzonderlijke omstandigheid te beoordelen. Vandaar ook mijn bedenkingen: een vriendelijk gebaar van de starter is iets anders dan een juiste toepassing van de golfregel, zeker op een niveau waar iedere golfer zich aan dezelfde regels zou moeten houden.
Wat had de starter dan moeten doen?
Een starter mag niet zelf beoordelen of iemand een geldig excuus heeft voor te laat komen, dat is niet zijn taak. Wat wel had gemoeten: direct contact opnemen met de referee of wedstrijdleiding zodra duidelijk werd dat de golfer de starttijd dreigde te missen. De referee is degene die op de golfbaan bevoegd is om te beoordelen of er sprake is van uitzonderlijke omstandigheden en past op basis daarvan de juiste straf toe, van niets tot de algemene straf tot diskwalificatie. Tot die beoordeling er is, ligt de beslissing niet bij de starter, en zeker niet de beslissing om de tee-volgorde alvast aan te passen. Door dat wel te doen, werd de golfer eigenlijk al geholpen voordat de referee er iets van had kunnen zeggen.
Wat kun je doen als jij wel op tijd bent?
Sta je zelf gewoon op tijd op de golfbaan, en zie je dat een andere golfer of flight anders wordt behandeld? Dan heb je als speler wel degelijk iets te doen.
Je mag de wedstrijdleiding of een official op de golfbaan altijd om een beslissing vragen, ook als het niet om jouw eigen bal of situatie gaat maar om een vraag over de toepassing van de golfregels.
Vraag gerust na de golfronde, bij het inleveren van je scorekaart, om uitleg over hoe een beslissing tot stand is gekomen. Dat is geen klagen, dat is je recht als deelnemer.
Verzamel op het moment zelf de feiten, zoals hoe laat de golfer daadwerkelijk startte, in plaats van er later onderling over te discussiëren. Officials werken liever met tijden dan met een gevoel.
Blijf zelf rustig en beleefd bij de starter of official. Zij passen de golfregels toe zoals de wedstrijdcommissie het heeft ingericht, en zijn zelden degene die de uiteindelijke afweging maakt.
Kort samengevat
Wat gebeurt er nu echt als je te laat bent bij de tee? Minder dan vijf minuten te laat: twee slagen straf. Meer dan vijf minuten: diskwalificatie. Tenzij de wedstrijdcommissie uitzonderlijke omstandigheden erkent, en dat gebeurt minder vaak dan je zou hopen bij een golfwedstrijd. Bij een rondje golf voor de lol is de starter meestal je beste vriend. Bij een golfwedstrijd, zeker een NK, is de klok dat niet, en heb je als op-tijd-spelende golfer altijd het recht om daarnaar te vragen.